728x90 AdSpace

Theo dõi và chia sẻ các bài viết mới
Tin nhanh

Khái niệm và cấu trúc hoạt động dạy học, hoạt động học tập

Qua nhiều nghiên cứu chúng ta thấy rằng, hoạt động dạy và hoạt động học có mối quan hệ hết sức mật thiết: trình tự các bước trong hoạt động học tập hoàn toàn thống nhất với trình tự các bước trong hoạt động dạy học. Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu về những khái niệm, cấu trúc hoạt động dạy học, hoạt động học tập.


1. Các khái niệm cơ bản
Khái niệm hoạt động: Hoạt động với tư cách là một khái niệm triết học có từ lâu. Nhưng nó mới trở thành một khái niệm tâm lí học từ đầu thế kỉ XX. Có nhiều định nghĩa khác nhau về hoạt động, chẳng hạn (xem [1]).
Hoạt động được hiểu là một tổ hợp các quá trình con người tác động vào đối tượng nhằm mục đích thỏa mãn một nhu cầu nhất định của mình.
Hoạt động là phương thức tồn tại của con người trong xã hội. Hoạt động là mối quan hệ tác động qua lại giữa con người và thế giới (khách thể) để tạo ra sản phẩm cả về phía thế giới, cả về phía con người (chủ thể).
Hoạt động có các đặc điểm cơ bản là: có đối tượng ; có chủ thể ; có tính mục đích ; hoạt động được vận hành theo nguyên tắc gián tiếp. Theo A.N. Leonchiev cấu trúc vĩ mô của hoạt động được mô tả theo sơ đồ dưới đây (xem [2]).
tim hieu ve Cau truc vi mo cua hoat dong
Sơ đồ 1. Cấu trúc vĩ mô của hoạt động
Như vậy, một hoạt động bao giờ cũng nhằm vào một đối tượng nhất định. Hai hoạt động khác nhau được phân biệt bởi hai đối tượng khác nhau. Và đối tượng là động cơ thực sự của hoạt động.
+ Về phía đối tượng: động cơ được thể hiện thành các nhu cầu. Các nhu cầu đó được sinh thành từ một đối tượng ban đầu còn trừu tượng, ngày càng phát triển rõ ràng, cụ thể hơn và được chốt lại ở hệ thống các mục đích. Mỗi mục đích, lại phải thoả mãn một loạt các điều kiện (hay còn gọi là phương tiện). Mối quan hệ biện chứng giữa mục đích và điều kiện được coi là nhiệm vụ.
+ Về phía chủ thể: chủ thể dùng sức căng cơ bắp, thần kinh, năng lực, kinh nghiệm thực tiễn,... để thoả mãn động cơ gọi là hoạt động. Quá trình chiếm lĩnh từng mục đích gọi là hành động. Mỗi điều kiện để đạt từng mục đích, lại qui định cách thức hành động gọi là thao tác.
Hoạt động dạy học: Theo tâm lí học, hoạt động dạy là hoạt động người lớn tổ chức và điều khiển hoạt động của trẻ nhằm giúp chúng lĩnh hội nền văn hóa - xã hội, tạo ra sự phát triển tâm lý, hình thành nhân cách của chúng.
Hoạt động học tập: Hoạt động học là hoạt động đặc thù của con người được điều khiển bởi mục đích tự giác là lĩnh hội những tri thức, kĩ năng, kĩ xảo mới, những hình thức hành vi và những dạng hoạt động nhất định, những giá trị.
2. Cấu trúc của hoạt động dạy học, hoạt động học tập
Dạy học là một quá trình thống nhất, biện chứng giữa hoạt động dạy của thầy và hoạt động học của trò, trong đó hoạt động học là trung tâm. Sự thống nhất đó thể hiện rõ trong cấu của hoạt động dạy và hoạt động học sau đây
a. Cấu trúc của hoạt động dạy:
cau truc cua hoat dong day hoc
Sơ đồ 2. Cấu trúc của hoạt động dạy
b. Cấu trúc của hoạt động học tập
Cau truc cua hoat dong hoc tap
Sơ đồ 3. Cấu trúc của hoạt động học tập
Hoạt động dạy và hoạt động học có mối quan hệ khăng khít, chặt chẽ: trình tự các bước trong hoạt động học hoàn toàn thống nhất với trình tự các bước trong hoạt động dạy. Nếu GV vạch ra nhiệm vụ, các hành động học tập sắp tới của HS bằng các biện pháp sư phạm hợp lí và kích thích chúng thì HS sẽ tiếp nhận các nhiệm vụ đó, thực hiện các hành động học tập đề ra; nếu GV kiểm tra hành động của HS và điều chỉnh hành động dạy của mình thì dưới ảnh hưởng của GV, HS cũng điều chỉnh hành động của mình;...
Sự thống nhất của các quá trình dạy và học được thể hiện ở sự tương ứng giữa các giai đoạn hoạt động của cả thầy lẫn trò. Chỉ khi nào có sự thống nhất này mới tạo  nên một hiện tượng hoàn chỉnh mà ta gọi là quá trình dạy học.
Tất cả những điều trên cho phép nói rằng: chỉ có sự kết hợp chặt chẽ giữa những tác động, điều khiển bên ngoài của GV - tạo môi trường học tập (hình thức tổ chức  dạy học, phương thức hành động, phương tiện vật chất, thái độ tình cảm của thầy,...) với sức căng thẳng trí tuệ bên trong của HS nhằm thích nghi với môi trường đó, mới có thể tạo nên cơ sở cho việc học tập có kết quả.
Tài liệu tham khảo:
1. Lê Văn Hồng (2001), Tâm lí học lứa tuổi và tâm lí học sư phạm, NXB Đại Học quốc gia Hà Nội.
2. Nguyễn Lan Phương (2008), Phương pháp dạy học và quản lí lớp học, Bài giảng cho học viên cao học Đại Học Sư Phạm, Đại Học Huế.
Khái niệm và cấu trúc hoạt động dạy học, hoạt động học tập Reviewed by Tân Phúc on 05:41:00 Rating: 5 Qua nhiều nghiên cứu chúng ta thấy rằng, hoạt động dạy và hoạt động học có mối quan hệ hết sức mật thiết: trình tự các bước trong hoạt động...

Không có nhận xét nào:

Xin vui lòng để lại vài dòng nhận xét hoặc đánh giá có nội dung. Sự quan tâm, chia sẻ của quý độc giả sẽ tạo ra những trải nghiệm tuyệt vời cho cộng đồng bạn đọc cả nước.